Cywilizacja chińska narodziła się gdzie indziej niż dotąd sądzono?
24 sierpnia 2018, 09:21Przez długi czas Równiny Centralne, środkowe dorzecze Rzeki Żółtej, były uznawane za kolebkę cywilizacji chińskiej, która miała powstać tu pomiędzy środkiem a końcem II tysiąclecia przed Chrystusem. Jednak ostatnie odkrycia archeologiczne na stanowisku Shimao każą zmienić pogląd na to, co było centrum, a co peryferiami u zarania cywilizacji chińskiej.
Świnki morskie udomowiono dwa razy. Badania genetyczne dały zaskakujące wyniki
26 czerwca 2020, 05:36Jak się powszechnie uważa świnki morskie, jedne z najczęściej spotykanych zwierząt domowych na świecie, zostały po raz pierwszy udomowione w Peru. Były ważnym źródłem pożywienia, wykorzystywano je w ceremoniach religijnych, transportowano je i handlowano nimi w całej Ameryce Południowej. Po tysiącach lat, około roku 500, przewieziono je na Karaiby.
Jaskinia wikingów, hałdy kości i kamienna łódź. Na Islandii odkryto miejsce związane z Ragnarokiem
17 maja 2021, 12:19Pod koniec IX wieku, wkrótce po tym, jak na Islandii osiedlili się pierwsi wikingowie, doszło tam do erupcji wulkanicznej. Niemal na pewno była to pierwsza duża erupcja, którą ktokolwiek z Europy północnej zaobserwował od czasu epoki lodowej. Gdy się zakończyła, wikingowie weszli do powstałej w jej trakcie jaskini. I nazwali ją Jaskinią Surtra
Uczeni bliżej określenia daty wielkiej erupcji wulkanicznej. Zależy od niej chronologia Egiptu
5 maja 2022, 08:10Profesor Charlotte Pearson z University of Arizona jest coraz bliżej rozwiązania zagadki, z którą zmaga się od 25 lat – odkrycia daty erupcji wulkanu Thera. To jedna z największych erupcji wulkanicznych w historii ludzkości. Określenie jej rocznej daty jest niezwykle istotne dla rozumienia przeszłości, gdyż wydarzenie to jest ważnym punktem odniesienia dla chronologii epoki brązu. Pozwoli na precyzyjne datowanie m.in. historii starożytnego Egiptu czy cywilizacji minojskiej.
Najstarsze dowody archeologiczne na używanie opium pochodzą z Izraela
21 września 2022, 09:56Izraelska Służba Starożytności, Uniwersytet w Tel Awiwie oraz Instytut Nauki im. Weizmanna znalazły najstarsze ślady używania opium przez ludzi. Ślady alkaloidów opioidowych oraz produktów ich rozkładu zidentyfikowano w naczyniach znalezionych w pochówkach na stanowisku Tel Yehud. Odkrycie na nowo ożywi trwającą od dziesięcioleci dyskusję na temat funkcji i handlu opium na starożytnym Bliskim Wschodzie.
Majowie podczas rytuałów pili tytoń
6 marca 2024, 10:35Tytoń to jedna z najważniejszych roślin rytualnych i medycznych Mezoameryki. Dysponujemy licznymi źródłami wskazującymi na powszechne jego stosowanie. Ślady nikotyny w fajkach z Ameryki Północnej, przedmiotach do palenia i kruszenia tytoniu z Chile, płytce nazębnej zmarłych z Kalifornii, włosach mumii z pustyni Atacama czy naczyniu z nizin Majów. Analizy przedstawień artystycznych i źródła etnograficzne wskazują, że tytoń był i jest palony. Tymczasem naukowcy znaleźli ślady wskazujące na... picie tytoniu przez Majów.
Najstarszy stos kremacyjny Afryki. Unikatowy zabytek łowców-zbieraczy z epoki kamienia
7 stycznia 2026, 10:43Przed około 9500 laty u stóp góry Hora w północnym Malawi społeczność łowców-zbieraczy skremowała zmarłą kobietę. To najstarsza kremacja w Afryce, najstarszy na świecie stos kremacyjny zawierający szczątki dorosłej osoby oraz jedna z niewielu takich struktur wiązanych ze społecznościami łowiecko-zbierackimi. O ile bowiem znaleziono znacznie starsze szczątki skremowanych ludzi, pochodzące nawet sprzed 40 000 lat, to pierwsze stosy kremacyjne – struktury zbudowane specjalnie na potrzeby pochówku ciałopalnego – pojawiają się w zapisie archeologicznym dopiero 30 000 lat później.
Egzotyczne rośliny w Królestwie Judy
20 lutego 2012, 13:32Badania skamieniałych pyłków pozwoliły na stwierdzenie, jakie rośliny uprawiano w ogrodach pałacowych w pobliżu Jerozolimy. Od kilkudziesięciu lat na szczycie wzgórza Ramat Rahel górującego nad współczesną Jerozolimą prowadzone są prace archeologiczne. Na wzgórzu znajdował się jedyny znany nam pałac Królestwa Judy.
Na etruskiej steli zapisano imię Uni
25 sierpnia 2016, 10:35Archeolodzy pracujący nad przetłumaczeniem inskrypcji będącej jednym z najważniejszych odkryć etruskologii ostatnich dekad, natrafili na imię bogini Uni. Można więc przypuszczać, że Uni, bogini płodności, była patronką świątyni w Poggio Colla, z której pochodzi inskrypcja
Małe muszelki świadczą o obecności dzieci
27 marca 2019, 11:04Specjaliści od dawna sądzili, że muszle znajdowane na stanowiskach archeologicznych na Karaibach to świadek okresów głodu. Rozpowszechniony pogląd mówił, że ludzie jedli ślimaki czy małże w czasach, gdy nie było innego pożywienia. Jednak naukowcy z University of Florida uważaj, że tysiące muszli na stanowisku archeologicznym na przedmieściach St. Thomas na Wyspach Dziewiczych Stanów Zjednoczonych, to dowód na to, że dzieci pomagały dorosłym w zdobywaniu pożywienia.

